الفبای زبان روسی

برخی قواعد خواندن و نوشتن به زبان روسی
در زبان روسی حروف چاپی و حروف خطی وجود دارد و این حروف به اشکال بزرگ و کوچک نوشته می‌شوند؛ درست مانند زبان انگلیسی. حرف اول هر کلمه‌ای که در اول جمله قرار بگیرد بزرگ نوشته می‌شود. حرف اول اسامی نیز بزرگ نوشته می‌شوند.
الفبای زبان روسی از ۳۳ حرف تشکیل شده است که شامل: ۱۰ مصوّت (یعنی حروفی که برای تلفظ‌شان از حنجره و تا حدودی لب‌ها کمک گرفته می‌شود)، ۲۱ صامت (یعنی حروفی که به کمک زبان با لب یا دندان یا کام ادا می‌شوند) و ۲ علامت دیگر به نام علامت نرمی و علامت سختی به‌ ترتیب ь و ъ.
چند نکته مهم در مورد کلمات در زبان روسی:
اگر در کلمات روسی دقت کنید مشاهده می‌شود که بعد از برخی از حروف صدادار در بیشتر کلمات یک سرکش قرار دارد ( ‘ ). این سرکش که ضربه نام دارد، باعث می‌شود که حرف صدادار قبل از خود بلندتر و کشیده‌تر خوانده شود و علاوه بر این در تلفظ حرف الفبای О نیز تغییر فاحشی ایجاد می‌کند که شامل قوانین زیر است:
1- حرف الفبای О زمانی ( اُ ) تلفظ می‌شود که اگر کلمه دارای ضربه باشد، آن ضربه روی О باشد در غیر این صورت حرف О به صورت «آ» کوتاه تلفظ می‌شود.
2- در کلمه‌هایی که ضربه وجود ندارد، آن کلمه همانگونه که نوشته می‌شود بدون تغییر خوانده خواهد شد.​​​​​​​

حرف В چگونه تلفظ می‌شود؟
В تقریباً صدای V انگلیسی دارد و برای فارسی‌زبان چیزی بین «و» و «وِ لب‌ودندانی» شنیده می‌شود.
вода  وادا  آب
вино  وینو  شراب
Москва  ماسکوا  مسکو
پس В را «ب» نخوانید.

حرف Р همان R انگلیسی نیست
Р در روسی صدای «ر» دارد و معمولاً غلتان‌تر از R انگلیسی تلفظ می‌شود.
Россия  راسیا  روسیه
рука  روکا  دست
работа  رابوتا  کار
برای فارسی‌زبان‌ها این صدا معمولاً از انگلیسی‌زبان‌ها آسان‌تر است، چون «ر» فارسی نسبتاً نزدیک است.

حرف Ж صدای «ژ» دارد
Ж یکی از حروف بسیار مهم روسی است و تقریباً همان «ژ» فارسی است.
журнал  ژورنال  مجله
жена  ژِنا  همسر / زن
жизнь  ژیزن  زندگی
پس: Ж = ژ

حرف Х تقریباً همان «خ» فارسی است
این حرف برای فارسی‌زبان‌ها بسیار آسان است.
хлеб  خلِب  نان
хорошо  خاراشو  خوب
холод  خالَد  سرما
پس:  Х = خ

حرف Ц صدای «تْس» دارد
Ц ترکیبی از «ت» و «س» است.
центр  تْسِنتر  مرکز
цена  تْسِنا  قیمت
цирк  تْسیرک  سیرک

حرف Ч صدای «چ» دارد
Ч تقریباً همان «چ» فارسی است.
чай  چای  چای
человек  چِلاوِک  انسان / شخص
час  چاس  ساعت

حرف Ш صدای «ش» دارد
Ш همان «ش» فارسی است.
школа   شکولا  مدرسه
шапка  شاپکا  کلاه
машина  ماشینا  ماشین
تفاوت Ш و Щ چیست؟
این دو حرف شبیه هم هستند اما تلفظشان یکی نیست.
Ш  صدای «ش» نسبتاً محکم دارد.
Щ  معمولاً صدای نرم‌تر و کشیده‌تری دارد؛ برای شروع می‌توانید آن را چیزی نزدیک «شچ» یا «ش» نرم تصور کنید. مثال:
школа  شکولا  مدرسه
اما:  щи  شچی  نوعی سوپ روسی
در تلفظ امروزی روسی، Щ معمولاً نرم‌تر و طولانی‌تر از Ш است.

حرف Ы یکی از سخت‌ترین صداها برای فارسی‌زبان‌هاست
Ы معادل دقیق فارسی ندارد. این صدا چیزی بین «ای» و صدایی عقب‌تر در دهان است. مثلاً:
мы  ما
ты  تو
сын  پسر
برای تلفظ Ы:
۱. دهان را مانند گفتن «ای» خیلی باز نکنید.
۲. زبان را کمی عقب‌تر نگه دارید.
۳. صدا را از بخش میانی دهان تولید کنید.
در ابتدای یادگیری اگر دقیق تلفظ نکنید طبیعی است.

تفاوت И و Ы
И تقریباً «ای» است. مثلا  мир  میر  صلح / جهان
اما Ы صدای متفاوتی دارد مثلا  мы  ما
این دو را یکی تلفظ نکنید.

حرف Э چیست؟
Э صدای واضح «اِ» دارد.
это  اِتا  این
экран  اِکران  صفحه نمایش
этаж  اِتاژ  طبقه ساختمان
این حرف نسبتاً ساده است.

حرف Е دو نوع تلفظ مهم دارد
Е بسته به جایگاه می‌تواند چیزی شبیه «یِ» یا «اِ» باشد. در ابتدای کلمه معمولاً: Е → یِ
еда  یِدا  غذا
Европа  یِوروپا  اروپا
اما بعد از بعضی صامت‌ها، علاوه بر ایجاد صدای «اِ»، حرف قبلی را نیز نرم می‌کند.

حرف Ё صدای «یُ» دارد
Ё تقریباً «یُ» تلفظ می‌شود.
ёлка  یولکا  درخت کریسمس
мёд  میود  عسل
ещё  یِشچو  هنوز / بیشتر

نکته مهم این است که در بسیاری از متن‌های روسی، نقطه‌های Ё نوشته نمی‌شوند و به‌جای آن Е می‌بینید.
یعنی ممکن است  всё  به شکل  все  نوشته شود، در حالی که تلفظ و معنی متفاوت است. این موضوع را باید با شناخت کلمه یاد گرفت.

حرف Ю
Ю در ابتدای کلمه یا بعد از واکه معمولاً صدای «یو» دارد.
юг  یوگ  جنوب
юбка  یوبکا  دامن
юрист  یوریست  حقوقدان
اما پس از یک صامت می‌تواند آن صامت را نرم کند.

حرف Я
Я معمولاً چیزی شبیه «یا» است.
яблоко  یابلَکا  سیب
я  یا  من
язык  یازیک  زبان​​​​​​​